Goździki i rewolucja- portugalska rewolucja z 1974 roku
Dziś mija 39 lat od wybuchu portugalskiej rewolucji, nazwanej potem Rewolucją Goździków. Była to wyjątkowo pokojowa rewolucja, czego wyrazem były właśnie kwiaty czerwonych goździków, wetknięte w lufy portugalskich żołnierzy.
Znak do przygotowania się wojskowych oddziałów dała piosenka „E depois do amor” (słowa: José Niza, muzyka: José Calvário), wyemitowana przez radio.
E depois do adeus | After the goodbye |
| Quis saber quem sou, o que faço aqui | I wanted to know who I was, what I’m doing here |
| quem me abandonou, de quem me esqueci | Who has abandoned me, whom I forgot |
| Perguntei por mim, quis saber de nós | I asked myself, I wanted to know about us |
| Mas o mar não me traz tua voz | But the sea doesn’t bring me your voice |
| Em silêncio, amor, em tristeza enfim | In silence, my love, in sadness at last |
| Eu te sinto em flor, eu te sofro em mim | I feel you like a flower, I feel you hurting me |
| Eu te lembro assim, partir é morrer | I remember you, leaving is dying |
| Como amar é ganhar e perder | Like loving is winning and losing |
| Tu vieste em flor, eu te desfolhei | You came as a flower that I have picked |
| Tu te deste em amor, eu nada te dei | You gave me your love, I gave you nothing |
| Em teu corpo, amor, eu adormeci | In your body, my love, I fell asleep |
| Morri nele e ao morrer renasci | I’ve died in it and after dying I was reborn |
| E depois do amor, e depois de nós | And after love, and after us |
| O dizer adeus, o ficarmos sós | Saying goodbye, staying alone |
| Teu lugar a mais, tua ausência em mim | Your empty place, your absense in me |
| Tua paz que perdi, minha dor que aprendi | Your peace that I lost, my sorrow that I gained |
| De novo vieste em flor, te desfolhei | Again you came as a flower that I picked |
| E depois do amor, e depois do nós | And after love, and after us |
| O adeus, o ficarmos sós | Saying goodbye, staying alone |
| (La la la la la… la la la la la la la la la la la la la…) | (La la la la la… la la la la la la la la la la la la la…) |
Translation by Ricardo Cruz.
Oto archiwalne nagranie tej piosenki, zaśpiewanej w roku 1974 na Festiwalu Piosenki RTP (portugalskiej państwowej telewizji). Dodam, że wygrała ona ten konkurs, w przeciwieństwie do Festiwalu Eurowizji, odbywający się również w tym roku, gdzie zajęła … ostatnie miejsce.
Dla porównania, ta sama piosenka i ten sam wykonawca 34 lata później …
http://www.youtube.com/watch?v=EuMgtSrb7R0
Następną piosenką, która dała już sygnał do wymarszu wojsk z koszar, była „Grândola, Vila Morena”, skomponowana przez Zeca Afonso w roku 1971. Przypadek chciał, że podczas koncertu, odbywającego się w marcu 1974 r. w lizbońskiej sali koncertowej Coliseu, obecna była grupa wojskowych z Ruchu Sił Zbrojnych. Byli to młodzi żołnierze, przygotowujący zamach stanu, wymierzony w prawicową dyktaturę. To właśnie wtedy zapadła decyzja, aby piosenka Zeca Afonso była sygnałem do rozpoczęcia akcji wojskowej. Teraz pomocnym byłby w tej sprawie internet, wtedy jednak musiano sobie radzić w inny, dostępny sposób i posłużono się w tym celu radiem.
Wśród wielu, bardzo różnych interpretacji tego utworu, wybrałem kilka z nich. Mam nadzieję, że się Wam spodobają …
Wersja oryginalna, w wykonaniu Zeca Afonso:
Niezwykła interpretacja Sary Tavares:
http://www.youtube.com/watch?v=Hbc15inYT2c
Również bardzo osobista, muzyczna refleksja Artura Fernandesa:
W tym zestawieniu nie mogło zabraknąć również i wykonania Amalii Rodrigues:
http://www.youtube.com/watch?v=AUWPh_M3jTw
Zbiorowe wykonanie Grandoli, przez tłum zgromadzony na marcowej manifestacji przeciwko Troice i polityce rządu Portugalii:
I na koniec niespodzianka – polska wersja w wykonaniu Edyty Geppert:
Zapraszam na fanpage Luzomanii na facebooku