Poniższy tekst stanowi część przewodnika mojego autorstwa, wydanego przez Express Map w roku 2010 i udostępniony jest dzięki uprzejmości Wydawnictwa.

Muzeum Wzornictwa i Mody

Muzeum otwarte w swoim obecnym lokum w roku 2009,  zdobyło sobie szerokie uznanie w świecie sztuki. O jego otwarciu rozpisywały się najbardziej prestiżowe magazyny mody na całym świecie.

Chętnych do obejrzenia kreacji stworzonych przez wielkich artystów ze świata mody i nowoczesnego wzornictwa nie brakuje. MUDE (skrót od portugalskiej nazwy: Museu de Design e da Moda) w języku portugalskim oznacza zmianę. Po raz pierwszy muzeum otworzyło swoje podwoje w 1999 r. w pomieszczeniach Centrum Kulturalnego Belém. Uznano jednak, że unikalna w skali europejskiej kolekcja zasługuje na odrębne miejsce. Miasto zaoferowało pomieszczenia o powierzchni 3 tys. m², zaraz za Łukiem Triumfalnym (patrz: Praça do Comércio), przy prestiżowej Rua Augusta. Kiedyś mieściła się tu centrala jednego z portugalskich banków.

Eksponaty z Belém połączone zostały z kolekcją mody zgromadzoną przez portugalskiego biznesmena, Francisca Capelo. Wśród liczącej ponad 2 tys. egzemplarzy stałej ekspozycji na wyróżnienie zasługują ubiory stworzone przez takich kreatorów mody jak: Jean Paul Gaultier, Yves Saint Laurent czy Vivienne Westwood. Wśród nich znajduje się np. suknia zaprojektowana przez Jeana Dessesa, którą miała na sobie Renée Zellweger podczas uroczystości wręczania Oscarów w 2001 r.

Bogato reprezentowana jest nowoczesna sztuka użytkowa: meble, szkło, biżuteria. Najstarsze eksponaty pochodzą z 1937 r. W kolekcji znajdują się prace takich ikon sztuki dekoracyjnej jak np. Philippe Starck, Charles Eames czy Arne Jacobsen.

Muzeum Wzornictwa i Mody (Museu de Design e da Moda)

adres                                                    Rua da Augusta 24

telefon                                                                  +351-21-886118

str. internetowa                                                www.mude.pt

facebook

dni i godz. otwarcia                                        wt.–nd. 10.00–18.00,

opłata za wstęp wstęp wolny

dojazd metrem                                                   linia niebieska/azul lub linia zielona/verde (Terreiro do Paço lub Baixa-Chiado)

dojazd autobusem                                          

                                                                                od Rua da Conceição – 737

od Praça do Comércio – 7, 28, 36, 44, 74, 92, 205, 206, 207, 208, 210, 706

od Rua do Ouro – 28, 92, 206, 210, 706, 709, 711, 735, 745, 746, 759, 781, 782, 794

dojazd tramwajem                                         

                                                                                od Rua da Conceição – 28E

                                                                                 od Praça do Comércio – 15E, 18E, 25E

Kościół Dominikanów

 Jeden z najbardziej niezwykłych lizbońskich zabytków. Wiążą się z nim mroczne opowieści o świętej inkwizycji, a ogromne, ciemne wnętrze ma niesamowitą atmosferę.

Świątynia jest jednym z niewielu zabytków w Lizbonie, które przetrwały trzęsienie ziemi w 1755 r. Była częścią kompleksu budynków użytkowanych przez zakon Dominikanów. Budowę kościoła i klasztoru rozpoczęto w XIII w. Odbywały się w nim często chrzty królewskich dzieci i śluby arystokracji.

Kościół zdobył ponurą sławę wraz z pojawieniem się w Portugalii inkwizycji. To właśnie w murach tej świątyni odczytywano wyroki zbrodniczej instytucji. Apogeum szaleństwa nastąpiło w 1506 r. Podburzeni przez zakonników ludzie rzucili się na Żydów, nie okazujących jakoby należytego szacunku dla ”jedynie słusznej religii”. Na miejscu zabili dwóch i w amoku religijnego szaleństwa ruszyli w miasto, zabijając, paląc i plądrując domy żydowskich rodzin. By uspokoić sytuację, król Manuel I (1495–1521) wprowadził na ulice wojsko. Na jakiś czas ukrócił również działalność inkwizycji. Ta jednak dość szybko wróciła do swoich praktyk, szerząc popłoch zarówno wśród ”niewiernych”, jak i katolików, którzy obawiali się niesłusznych pomówień. Na małym placyku przy kościele znajduje się tablica upamiętniające to tragiczne wydarzenie.

Po tragicznym dla Lizbony trzęsieniu ziemi w roku 1755, kościół ostał się w prawie że nienaruszonym stanie. Nad jego częściową przebudową czuwali dwaj najwięksi budowniczowie ówczesnych czasów w Portugalii: Węgier z pochodzenia, Carlos Mardel, będący również jednym z architektów lizbońskiego Akweduktu oraz Niemiec Johan Friedrich Ludwig, zwany w Portugalii jako João Frederico Ludovice, którego dziełem był m.in. kompleks pałacowo – klasztorny w Mafrze, czy Bazylika Estrela w Lizbonie.

Ze względu na swoje doskonałe proporcje, świątynia stała się wzorem dla innych kościołów odbudowywanych po trzęsieniu ziemi. Niestety w 1959 r. wnętrze kościoła całkowicie strawił wielki pożar. Temperatura była tak wysoka, że uszkodzeniu uległa również struktura ścian i kolumn wykonanych z kamienia. Po częściowym remoncie świątynię ponownie otwarto. Nie odtworzono jednak drewnianych ozdób, pozostawiając ją w stanie na wpół surowym. Ściany są wciąż jakby lekko osmalone, nadszarpnięte przez ogień, jedynie sklepienie pomalowane jest na ciemnopomarańczowy kolor. Moim zdaniem jest to kościół z jednym z najbardziej klimatycznych wnętrz w całej Lizbonie, absolutnie konieczny punkt każdej wycieczki po tym mieście!

W zakrystii przez wiele lat spoczywało ciało króla Alfonsa III (1248–1279), zanim zostało przeniesione do Alcobaçy. W posiadaniu kościoła znajdowały się też relikwie związane z cudem fatimskim (patrz: Sześć objawień i trzy przepowiednie) – różaniec i chusteczka, które miały przy sobie dzieci podczas objawienia się Matki Boskiej 13 maja 1917 r. Niestety zostały one strawione przez wspomniany pożar w roku 1959.

Na przykościelnym placyku jest jeszcze jedno miejsce godne polecenia – niezwyczajny, bo oferujący w zasadzie tylko jeden produkt, bar „A Ginjinha”. Tym produktem jest nalewka wiśniowa o takiej samej nazwie jak bar.

Na placyku odbywały się kiedyś targi niewolników. Obecnie jest to miejsce, w którym biedniejsi mieszkańcy, przeważnie pochodzący z byłych portugalskich kolonii, wymieniają się informacjami na temat możliwości pracy.

Kościół Dominikanów (Igreja de Săo Domingos)

adres                                                                                       Largo de São Domingos

dni i godz. otwarcia                                                         codz. 7.30–19.00

dojazd metrem                                                                   linia niebieska/azul (Restauradores); linia zielona/verde (Rossio)

dojazd autobusami                                                       (Restauradres lub Rossio) 711, 714, 723, 736, 737, 759, 760

dojazd tramwajem                                                        Praça da Figueira 12, 15  

lokale gastronomiczne w okolicy bar A Ginjinha, Largo de São Domingos (kieliszek ginjinja 1,20 €); lokalne restauracje wokół kościoła, McDonald przy Rossio