ExpressMap i Luzomania – wirtualny przewodnik po Lizbonie i okolicy, cz. 6 – Muzeum Miasta i Muzeum Bordalo Pinheiro

Poniższy tekst stanowi część przewodnika mojego autorstwa, wydanego przez Express Map w roku 2010 i udostępniony jest dzięki uprzejmości Wydawnictwa.

 Lizbona i Środkowa Portugalia; ExpressMap

Tu dowiemy się, kto zamieszkiwał to miasto w czasach prehistorycznych i jak wyglądała Lizbona przed katastrofą w 1755 r. Można również poznać ponure oblicze Inkwizycji i przekonać się, jak wyglądało życie w typowym XIX-wiecznym lizbońskim domu.

 

Muzeum prezentujące dzieje Lizbony powstało już w 1909 r. Odbyło długą wędrówkę po różnych obiektach, by wreszcie w 1979 r. znaleźć swoją stałą siedzibę w Palacio da Pimenta.

Miejsce to ma w sobie nosi sporo pikanterii, i to nie tylko ze względu na nazwę. Pimenta w języku portugalskim oznacza pieprz, chociaż w tym wypadku chodzi o nazwisko jej ostatniego właściciela. Pałac został wybudowany przez króla Jana V (1706–1750) dla jego metresy. Nie byłoby w tym nic nadzwyczajnego, gdyby nie fakt, że wybranką króla była… mniszką.

W głównym budynku muzeum zwiedzać można ekspozycję dokumentującą urbanistyczny, kulturalny, socjalny i polityczny rozwój Lizbony od czasów prehistorycznych aż do pierwszych dekad XX w.

W obiektach mieszczących się w ogrodzie organizowane są wystawy tymczasowe.

Z wizyty w muzeum zadowoleni będą pasjonaci kartografii – zgromadzono tutaj bogaty zbiór map z XVII –XX w.

Muzeum może się też poszczycić jedną z największych w kraju kolekcji azulejos. Przeniesiono je tutaj z obiektów, które uległy zniszczeniu lub planowej rozbiórce w związku z rozbudową miasta.

Warto poświęcić nieco uwagi bogatym zbiorom fotografii ilustrującym historię Lizbony. Najstarsze z nich pochodzą z 1855 r. Wśród muzealnych eksponatów jest także model śródmieścia Lizbony sprzed trzęsienia ziemi w 1755 r. Na jego przykładzie można się przekonać, jak bardzo Lizbona zmieniła się w ciągu ostatnich 350 lat.

Zobaczmy, jak Lizbona wyglądała niegdyś. Poniższe fotografie pochodzą ze zbiorów Muzeum Miasta:

O Fado, autor: José Malhoa
Lizbona, XIX w., litografia autorstwa Ribeiro Cristino

 

Wystawa „Feira Franca” z roku 1898, usadowiona na terenie obecnego Placu Markiza de Pombala

 

Obecny Plac Rossio i nieistniejący Szpital Wszystkich Świętych (panel azulejos z pierwszej połowy XVIII wieku

 

Nazwa:                                                 Muzeum Miejskie (Museu da Cidade)

Adres:                                                   Campo Grande, 245

Telefon:                                               +351-217513200

Strona internetowa:                        www.museudacidade.pt

Dni i godziny otwarcia:                  wt.–nd. 10.00–13.00, 14.00–18.00

Ceny:                                                     2,00 €; wstęp wolny: nd. 10.00 – 13.00, 18.V (Dzień Muzeów), posiadacze Lisboa Card

                                                                50% zniżki dla osób w wieku 65 lat i powyżej

Dojazd metrem:                                Linia Zielona (Linha Verde) i Linia Czerwona (Linha Amarela)/ (Campo Grande)

.

.

Muzeum Bordalo Pinheiro

Idąc do typowego sklepu z portugalskimi pamiątkami, zobaczyć można charakterystyczne zielone naczynia w kształcie liści kapusty lub dyni. Ich twórcą był Bordalo Pinheiro. Sporą kolekcję jego dzieł zebrano właśnie w tym miejscu.

 

Niewiele było w portugalskiej kulturze postaci tak wszechstronnych, jak Rafael Bordalo Pinheiro (1846 – 1905 r.). Ten człowiek o różnorodnych zainteresowaniach wywarł ogromny wpływ na życie kulturalne i społeczne Portugalii drugiej połowy XIX w.

Wychowany w rodzinie z artystycznymi ambicjami, swoją działalność rozpoczął jako ilustrator życia ówczesnego społeczeństwa. Był doskonałym obserwatorem. Stworzył literackie postacie Zé Povinho (Józka Wieśniaka) oraz jego żony, Maria da Pacienca (Marii Cierpliwej). Ustami Zé krytykował – często w żartobliwym, uszczypliwym tonie – portugalskich polityków i piętnował najbardziej rażące cechy portugalskiego społeczeństwa. W muzeum obejrzeć można satyryczne ilustracje wykonane przez Bordalo Pinheiro dla ówczesnych gazet.

Jego talent ujawnił się także w dziedzinie ceramiki. Przez 20 lat był dyrektorem Fabryki Fajansu w Caldas da Rainha. Przyczynił się do odrodzenia tej dziedziny sztuki. Naczynia, azulejos, ozdobne dachówki i cegły wytwarzane w tym czasie w Caldas de Rainha (region Estremadura), powielane są do dzisiaj i cieszą się dużym powodzeniem zarówno w Portugalii, jak i poza jej granicami.

W muzeum Rafaela Bordalo na zwiedzających czeka przeszło 3 tys. jego rysunków i obrazów, 3,5 tys. grafik i ponad tysiąc sztuk wyrobów ceramicznych. Wśród nich wizerunki samego artysty, wykonane w różnych technikach, w latach 1863 – 1904 czy ogromny, bogato zdobiony, utrzymany w złoto-czarnej kolorystyce dzban „Talha Manuelina”.

Doskonała jest także duża kolekcja ceramicznych wyrobów z Caldas da Rainha. Przedziwne naczynia w kształcie liści kapusty to już klasyka portugalskiej ceramiki.

Warto odwiedzić to miejsce nie tylko ze względu na walory estetyczne zgromadzonych tu eksponatów, lecz także po to, by dowiedzieć się czegoś więcej na temat XIX-wiecznej Portugalii.

Poniższe zdjęcia pochodzą z Muzeum Bordalo Pinheiro:

 

Nazwa:                                   Muzeum Bordalo Pinheiro (Museu Bordalo Pinheiro)

Adres:                                     Campo Grande, 382

Telefon:                                 +351-21-8170667

Strona internetowa:         http://museubordalopinheiro.cm-lisboa.pt

Dni i godziny otwarcia:   wt.–nd. 10.00–18.00

Ceny:                                      1,50 €; wstęp wolny: nd. do 14.00, 18 maja (Dzień Muzeów), posiadacze Lisboa Card

                                                  50% zniżki dla osób w wieku 65 lat i powyżej

Dojazd metrem:                 linia zielona (Campo Grande)

 


Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.